گلستان دانش

مقامات مسجد كوفه

در ميان مردم، مقاماتى در مسجد كوفه معلوم و مشهور است كه عبارتند از:

1 . رُحبه امير المؤمنان

در پيش مسجد كوفه، جايى كه درِ مسجد كوفه جاى داشته، سكويى است كه امام على(عليه السلام) پيش از نماز يا مواقع ديگر، روى آن مى نشسته و به پرسش هاى مردم پاسخ مى داده است. بخشى از روايات به اين موضوع اشاره دارد.(3)

2 . دكة القضاء

مكانى كه امام على(عليه السلام) در آنجا قضاوت مى كرد. در آن موضع، ستون كوتاهى وجود داشته

كه روى آن اين آيه قرآن را نوشته بودند: } إِنَّ اللهَ يَأْمُرُ بِالْعَدْلِ وَ اْلإِحْسانِ...{ .(4)

3 . بيت الطشت

بهتر است دو ركعت نماز در اين مكان خوانده شود.

محلى كه يكى از معجزات امام على(عليه السلام) در آن رخ داده است، داستان معجزه امام اين گونه است: زالويى وارد شكم دخترى مى شود و با مكيدن خون بدن وى، رشد كرده

ــــــــــــــــــــــــــــــــــ

1 . بحارالأنوار، ج100، ص395

2 . همان، ج100، ص405

3 . دانشنامه امام على، ج9، ص378

4 . مفاتيح الجنان، ص387

و بزرگ مى گردد، در نتيجه شكم دختر همچون زنان حامله بزرگ مى شود. قصه در همه
شهر مى پيچد. برادران دختر، او را نزد امام آوردند تا حكم درباره اش جارى كند، امام كه در مسجد كوفه حضور داشت دستور داد، پرده اى نصب كنند. آنگاه به قابله فرمود تا دختر را پشت پرده برده و معاينه كند، قابله پس از معاينه گفت: به نظر من اين دختر حامله است. امام كه عالم به غيب بود، دستور داد طشتى پر از لجن بياورند و دختر را در آن بنشانند. به دستور امام عمل كردند. زالوى بزرگ كه داخل شكم دختر قرار داشت، با استشمام بوى لجن بيرون آمد و همه، حقيقت امر را فهميدند.(1)

4. مقام حضرت آدم(عليه السلام)

ستون هفتم مسجد كوفه معروف به مقام حضرت آدم است. اين مكانى است كه خداوند توبه آدم را قبول كرد.(2) همچنين امير المؤمنين(عليه السلام) نزديك اين ستون نماز مى خواند، لذا به مقام امير المؤمنين(عليه السلام) نيز معروف است.

5 . مقام حضرت ابراهيم(عليه السلام)

ستون چهارم مسجد، جنب باب انماط مكانى است كه حضرت ابراهيم(عليه السلام) در آنجا نماز خوانده است. در اين مقام مقدس چهار ركعت نماز، در دو ركعت اوّل حمد و توحيد و در دو ركعت دوم، حمد و قدر بخواند.(3)

6 . مقام جبرئيل

ستون پنجم منصوب به حضرت جبرئيل مى باشد. درشب معراج كه پيامبرگرامى(صلى الله عليه وآله)از بيت الحرام به مسجدالاقصى در حركت بود، هنگامى كه به سرزمين كوفه رسيد، جبرئيل به پيامبر فرمود: اى رسول خدا، اكنون مقابل مسجد كوفه ايد، پيامبر با اجازه

ــــــــــــــــــــــــــــــــــ

1 . مفاتيح الجنان ، ص388

2 . همان، ص390

3 . همان، ص391

خداوند در آن دو ركعت نماز گزارد.(1) همچنين امام حسن(عليه السلام) در نزديكى اين ستون نماز مى خواند، لذا به مقام امام حسن نيز معروف است.(2)

7 . مقام حضرت امام زين العابدين(عليه السلام)

ستون سوم، جايگاهى كه امام سجاد(عليه السلام) در آنجا نماز خوانده است. ابو حمزه ثمالى مى گويد: «ديدم على بن الحسين(عليهما السلام) وارد مسجد كوفه شد و دو ركعت نماز خواند و سپس سر به دعا برداشت، پس از مدتى راه مدينه را در پيش گرفت تا برگردد. به او گفتند: براى چه به اينجا آمدى؟ جايى كه پدر و جدّت را كشتند؟ فرمود:

«پدرم را زيارت كردم و در اين مسجد نماز خواندم.»(3)

8 . محراب امير المؤمنين(عليه السلام)

مكانى كه ابن ملجم مرادى، فرق امام را شكافت و او را به شهادت رساند.

9 . مقام امام صادق(عليه السلام)

راوى مى گويد: در ايّام بنى عباس، روزى ديدم امام صادق از باب الفيل وارد شد و نزد ستون چهارم نماز خواند.(4)

10. مقام حضرت خضر

11. جايگاه به گِل نشستن كشتى نوح

ــــــــــــــــــــــــــــــــــ

1 . فضل الكوفه و مسجدها، ص28; بحارالأنوار، ج100، ص397

2 . مفاتيح الجنان، ص393; بحارالأنوار، ج100، ص398

3 . براقى، تاريخ الكوفه، ص47

4 . بحارالأنوار، ج100، ص402